Page 95 - ROTAMIZ BİLİM- ARAKLI MERKEZ İLKOKULU

AİLEDE BİLİMSEL YOL

Aile, evlilik bağı ile bir araya gelmiş, aynı çatı altında
yaşayan, en küçük toplumsal birimdir. Bireyin sosyalleşmesini
sağlayan ilk kurumdur. Psikolojide aile, bireyin hayatında
bulunan en önemli kişiler olarak görülür. Anne, baba ve
çocuklardan oluşan bu en küçük ve temel kurumda aile bağları
da önemlidir. Neslin devamını sağlayan çocuklar değerli bir
unsurdur.
Ailede bilimsel yol, aile içi ilişkilerin, çocuk yetiştirmenin
ve sorun çözmenin bilimsel yollara dayandırılmasını ifade
eder. Ailede bilimsel yol izlemek, günlük yaşamda aile içinde
karşılaşılan durumları ve problemleri bir takım yöntemlerle
yönetmektir. Bunu örnekler vererek açıklayalım. Bu örnekler
hemen hemen her ailede karşılaşılan durumları anlatmaktadır.
Bir tartışma çıktığında elimizde olmadan duygusal tepkiler veririz. Bunun yerine
problem çözme basamaklarını uygulamak bilimsel bir yoldur. Sorunu kişiselleştirmeden
tanımlamak önemli bir adımdır. Örneğin “Ödevlerini neden yapmadın ?” cümlesinin yerine
“Saat 19.00 olmuş, ödevlerin bitmemiş sanırım.” cümlesi suçlamadan durumu özetleyen,
çocuğun savunma mekanizmalarını harekete geçirmeden sorumluluğunu yerine getirmesini
anlatan bir cümledir. Sorunları çözmek için yöntem belirlenebilir. Bu süreç çocukla
işbirliğine gidilmesi açısından ayrıca önem taşır. Yine ödev yapmama olayından yola
çıkarsak “Akşam yemeğinden önce ödevlerini bitirirsen daha mı iyi olur ?” cümlesi çocuğa
gösterilen bir yoldur.
Aile içinde iletişimin büyük önemi vardır. Sen dilinin savunma mekanizmalarını
harekete geçirdiği bilimsel olarak kanıtlanmıştır. “ Yine odanı toplamamışsın” tarzdaki
suçlayıcı sen dili yerine “ Odanı toplamadığını gördüğümde çok üzülüyorum.” ifadesini
kullanarak iletişimi açık tutma yoluna gitmek daha faydalı olacaktır.
Ailede başka bir bilimsel yol “yasaklamak” yerine “ sınır koymaktır.” Günümüzde
teknolojik araçlar yaşamımızın ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir. Özellikle telefonun
çocuklar üzerindeki olumsuz etkileri her aile tarafından bilinmektedir. Telefon kullanımına
yaş gruplarına göre sınırlandırma getirilebilir. Ailenin bu sınırlandırmadan taviz
vermemesi uygulamanın devam etmesi açısından önemlidir. Sınırlandırmanın nedenleri
çocuğa açıkça anlatılmalıdır.
Ailede bilimsel yollardan bir diğeri de rol model olmadır. Çocuklar ailede anne, baba
veya büyük kardeşlerini model alır. Bu nedenle çocuğa olumlu yönde model olma çok
önemlidir. Kimsenin kitap okumadığı bir ailede çocuktan kitap okuması
beklenilmemelidir. Bu konuda anne babanın ısrar etmesi gereksiz bir çabadır. Bunun
yerine ailede kitap okuma saatleri düzenlemek etkili bir yoldur. Çünkü çocuklar
duyduklarını değil, gördüklerini yapar.
Aile çocuk için önemli bir kurumdur. Çocuğa olumlu davranışlar kazandırmada, hayata
en iyi şekilde hazırlamada birtakım bilimsel yolları takip etmek ve uygulamak aileler
açısından yararlı olacaktır.

Yasemin ÖZTÜRK
Sınıf öğretmeni

ROTAMIZ BİLİM